🐟 การให้ความรู้ด้านการจัดการประมงและการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำอย่างยั่งยืนแก่ชุมชน | Sustainable Fisheries (Community Outreach)

🐟 คณะวิทยาศาสตร์ มศว ถ่ายทอดความรู้การตรวจหาปรสิตในหอยและปลา แก่เจ้าหน้าที่ด้านการควบคุมโรคปศุสัตว์และประมง

เมื่อวันที่ 3 กรกฎาคม 2568 รองศาสตราจารย์ ดร.ฐาปนา ชลธนานารถ ภาควิชาชีววิทยา คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ได้รับเชิญเป็นวิทยากรถ่ายทอดความรู้แก่เจ้าหน้าที่ด้านการควบคุมโรคปศุสัตว์และประมง จำนวน 20 คน ณ คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี โดยผู้เข้าอบรมไม่ต้องเสียค่าใช้จ่าย

กิจกรรมประกอบด้วยการบรรยายหัวข้อ “Snail intermediate host and their parasitic infection” ว่าด้วยบทบาทของหอยในฐานะโฮสต์กึ่งกลางของปรสิต และการติดเชื้อปรสิตที่ส่งต่อจากหอยไปสู่ปลาและสัตว์อื่น ซึ่งเป็นพื้นฐานสำคัญของการเฝ้าระวังโรคในแหล่งน้ำและฟาร์มเพาะเลี้ยง

ต่อด้วยการฝึกปฏิบัติ (workshop) หัวข้อ “Detection of parasite in snail and fish” ซึ่งผู้เข้าอบรมได้ฝึกตรวจหาปรสิตในตัวอย่างหอยและปลาในห้องปฏิบัติการ ด้วยกล้องจุลทรรศน์และเทคนิคทางห้องปฏิบัติการ เพื่อนำไปใช้ในงานตรวจวินิจฉัยและเฝ้าระวังโรคในพื้นที่รับผิดชอบ

ความรู้และทักษะดังกล่าวช่วยให้หน่วยงานที่ดูแลการประมงและการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำตรวจพบปรสิตได้เร็วขึ้น ลดความสูญเสียของผลผลิต ลดการใช้สารเคมี และส่งเสริมการผลิตสัตว์น้ำที่ปลอดภัยต่อผู้บริโภคและเป็นมิตรต่อระบบนิเวศแหล่งน้ำ

กิจกรรมนี้ต่อยอดจากงานของหน่วยวิจัยและนวัตกรรมเพื่อการวินิจฉัยปรสิตที่มีความสำคัญทางการแพทย์และสัตวแพทย์ คณะวิทยาศาสตร์ ซึ่งพัฒนาชุดตรวจปรสิตในสัตว์น้ำ เช่น ชุดตรวจพยาธิ Anisakis ในปลาทะเลเชิงพาณิชย์ และสอดคล้องกับเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนข้อที่ 14 (SDG 14: Life Below Water) ในด้านการส่งเสริมการจัดการประมงและการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำอย่างยั่งยืน

Supporting evidence: https://science.swu.ac.th/tag/sdg-14/

💧 Faculty of Science, SWU, Trains Government Officers to Detect Parasites in Snails and Fish

On 3 July 2025, Assoc. Prof. Dr. Thapana Chontananarth of the Department of Biology, Faculty of Science, Srinakharinwirot University, was invited to share his expertise with 20 government officers responsible for disease management in livestock and fisheries. The training was held at the Faculty of Science and Technology, Rajamangala University of Technology Thanyaburi (RMUTT), and was free of charge for all participants.

The programme began with a lecture on “Snail intermediate host and their parasitic infection”, which explained the role of snails as intermediate hosts of parasites and how infections pass from snails to fish and other animals – a basis for disease surveillance in natural waters and aquaculture farms.

This was followed by a hands-on workshop on “Detection of parasite in snail and fish”, in which participants practised detecting parasites in snail and fish samples in the laboratory, using microscopy and laboratory techniques that they can apply to diagnosis and disease surveillance in their own areas.

These skills help agencies responsible for fisheries and aquaculture detect parasites earlier, reduce production losses and the use of chemicals, and promote aquatic food production that is safe for consumers and friendly to aquatic ecosystems.

The training builds on the work of the Faculty’s Research and Innovation Unit for Diagnosis of Medical and Veterinary Important Parasites, which develops diagnostic tools for parasites in aquatic animals, such as a detection kit for Anisakis nematodes in commercial marine fish. It supports the United Nations Sustainable Development Goal 14 (Life Below Water) by promoting the sustainable management of fisheries and aquaculture.

Supporting evidence: https://science.swu.ac.th/tag/sdg-14/

ภาพการบรรยายหัวข้อ “Snail intermediate host and their parasitic infection” (ซ้าย) และการฝึกปฏิบัติการตรวจหาปรสิตในหอยและปลา (ขวา)
โดย รศ.ดร.ฐาปนา ชลธนานารถ ณ คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มทร.ธัญบุรี วันที่ 3 กรกฎาคม 2568
The lecture on snail intermediate hosts and their parasitic infection (left) and the hands-on workshop on detecting parasites in snails and fish (right), led by Assoc. Prof. Dr. Thapana Chontananarth at the Faculty of Science and Technology, RMUTT, on 3 July 2025.